Waarschijnlijk is het de meest gestelde vraag wanneer we met elkaar over God spreken. Als God liefde is waarom is er dan zoveel leed? Dat is een goede en begrijpelijke vraag. Zeker als je zelf moeilijke dingen meemaakt, kan het moeilijk zijn om in een goede en liefdevolle God te geloven.

Waarschijnlijk zijn er weinig vragen zo moeilijk te beantwoorden en tegelijk zo belangrijk als de vraag naar het lijden. In de Bijbel wordt gesproken over een mooi leven vol vreugde en zegen. Daar is alleen niet altijd veel van te ontdekken op de wereld of in je eigen leven.

Antwoorden
Het lijkt mij duidelijk dat hoewel het moeilijk is, we een antwoord op de vraag naar het lijden moeten formuleren. Om een goed en eerlijk christelijk antwoord te geven over dit onderwerp moeten we onszelf drie basisvragen stellen:

1.) Wat is Gods bedoeling met de mens
en de wereld?
2.) Wat is de oorzaak van de breuk
tussen God en mens?
3.) Hoe maakt God alles weer heel?

Waar komt het kwaad vandaan?
Een niet onbelangrijke vraag voor jezelf is of er eigenlijk wel kwaad is. Is het kwaad een kracht die overal aanwezig is? Zit het kwaad in mensen? We lezen het in het nieuws en we zien het om ons heen. In deze wereld is helaas veel gebrokenheid te bespeuren. Maar waar komt deze gebrokenheid vandaan? In de Bijbel lezen we dat God de wereld goed (volmaakt) maakte. De gebrokenheid komt in de wereld nadat de mens onder invloed van een slang (duivel) er voor kiest om zonder God verder te leven. Dat is het moment dat er een breuk tussen God en mensen ontstaat. We zien dat God de oorzaak van de gebrokenheid bij de mens en de slang neerlegt. De Bijbel spreekt over de slang als een gevallen engel (duivel). God houdt de duivel moreel verantwoordelijk voor het kwaad. De wortel van het kwaad is dus niet een abstracte kracht maar een geestelijk, persoonlijk wezen dat actief in opstand is tegen God .

Is het idee van een duivel niet achterhaald?
“Wat het bestaan van God betreft, ben ik een ongelovige, maar de duivel…, tja, dat is een andere zaak. De duivel vestigt namelijk voortdurend de aandacht op zichzelf. Hij maakt veel reclame.” Dit is een citaat van William Peter Blatty, de schrijver en producer van de ‘The Exorcist’, een film over een bezeten meisje. Wat de schrijver wil aangeven, is dat het een uitgemaakte zaak voor hem is dat er een drijvende kracht achter het kwaad zit.

Gebroken wereld
De Bijbel spreekt in verband met kwaad en gebrokenheid niet alleen over de duivel. Mensen maken zelf ook deel uit van deze gebroken wereld. De gebrokenheid loopt dwars door mensen heen. Dat betekent dat in de Bijbel de mens zelf ook als verantwoordelijke voor het kwaad gehouden wordt. De mens hoeft namelijk niet voor het kwade te kiezen, maar doet dat in veel gevallen wel. Daarnaast is de mens verstrikt geraakt in de gevolgen van alle ‘kwade’ keuzes van de mens.
Hoe kijkt God naar het lijden?
In de Bijbel vinden we geen pasklare antwoorden om de vraag naar het lijden te verklaren. Wel kunnen we ontdekken hoe God naar het kwaad en het lijden kijkt. In de Bijbel zien we verschillende invalshoeken om naar het kwaad en het lijden te kijken.

Eigen verantwoordelijkheid van de mens
Het kwaad en de gebrokenheid zijn er als gevolg van het feit dat mensen hun leven vorm geven zonder God, omdat mensen niet in afhankelijkheid van en vertrouwen op God willen leven. De mens heeft het kwaad in de wereld gebracht door te weigeren in een gehoorzame en liefdevolle relatie met God te leven. Het kwaad kwam in die zin niet als straf ,maar als gevolg van het feit dat een mens eigenlijk niet zonder God leven kan.

Lijden als middel om tot het goede te komen
Het lijden zelf wordt niet zozeer door God gegeven. Het is een gevolg van de gebroken situatie waarin we leven. We zien in de Bijbel alleen wel momenten waarin God het wil gebruiken om tot iets goeds te komen. We moeten daar alleen wel voorzichtig mee zijn. Je kan en moet dat nooit voor een ander zeggen.

God deelt in ons lijden
In Jezus is zichtbaar geworden dat God het lijden niet wil en een oplossing heeft geboden. Jezus koos zelf voor het lijden en sterven om een nieuwe weg uit de gebrokenheid mogelijk te maken. Dat betekent dat God zelf in ons lijden deelt. Hij lijdt mee aan de gebrokenheid van een wereld die anders bedoeld is.

God kent ons lijden
De Bijbel maakt heel duidelijk dat God ons diepste verdriet en lijden kent. Daarom wordt er ook veel gesproken over God die nabij is, troost geeft en bemoedigt.

Het kwaad bestrijden
Hoewel het kwaad nog steeds in de wereld is, betekent het niet dat we als mensen niet tegen het kwaad kunnen strijden. In Romeinen 12:21 wordt gezegd: “Overwin het kwade door het goede”. Dat is niet zomaar een opmerking, maar de kern van het probleem van het lijden en het kwaad. Het goede doen betekent in goedheid gericht zijn op de ander. Het is niet: “Wat zit er bij de ander voor mij in?” Maar: “Wat zit er in mij voor de ander?”

De overwinning is behaald
De Bijbel schetst een toekomst waarin er geen pijn en verdriet meer is. In Romeinen 8:37 wordt gezegd: “Maar wij zijn meer dan overwinnaars”. Dit is geen doekje voor het bloeden. Het wil zeggen dat Jezus de overwinning op het kwaad al heeft behaald. Daardoor kan je als mens al met één been in de nieuwe wereld staan in de wetenschap dat er in de toekomst een hoopvolle toekomst aanbreekt!